📌 टीप: DGT नुसार Trade Theory (240 तास) मध्ये चित्रकला (ED) 40 तास व कार्यशाळा गणित/विज्ञान (WCS) 40 तास समाविष्ट आहेत. म्हणून शुद्ध व्यवसाय सिद्धांत = 160 तास.
प्रमुख शिकण्याचे निष्पत्ती (Key Learning Outcomes)
DC व AC सर्किट: R-L-C घटकांसह मापन
घरगुती, व्यावसायिक वायरिंग (IE नियम)
प्लेट व पाइप अर्थिंग स्थापना
DC/AC मोटार, ट्रान्सफॉर्मर देखभाल
औद्योगिक केबल व्यवस्थापन
PAR दिवे व DMX नियंत्रण
📚 संपूर्ण अभ्यासक्रम — शिकण्याचे निष्पत्ती (Learning Outcomes)
एकूण 25 शिकण्याचे निष्पत्ती (DGT/CTS — २ वर्षे) — राष्ट्रीय व्यवसाय मानक (NOS) नुसार
वर्ष १ (First Year)
1.सुरक्षा खबरदारी घेऊन रेखाचित्रानुसार प्रोफाइल तयार करणे (मार्किंग, फायलिंग, ड्रिलिंग, रिव्हेटिंग, फिटिंग, जोडणी)Apply safety precautions & prepare profile per drawing using basic jobs (marking, filing, drilling, riveting, fitting, joining)
2.सिंगल/मल्टी-स्ट्रँड वायरचे दर्जेदार जोड व टर्मिनेशनPrepare terminations & quality wire joints for single/multi-strand
3.विद्युत व चुंबकीय सर्किट वैशिष्ट्ये तपासणी; एनर्जी मीटर सीलिंग व MRI द्वारे रीडिंगVerify characteristics of electrical & magnetic circuits; seal energy meters & monitor readings using MRI
4.विद्युत निर्मिती, पारेषण व वितरण संकल्पना (नवीकरणीय ऊर्जेसह)Explain basic concepts of generation, transmission & distribution incl. renewable energy
5.प्लेट व पाइप अर्थिंग स्थापना नियोजनPlan & prepare plate and pipe earthing installations
6.स्टार्टरसह DC मशीन वायरिंग, चाचणी व देखभालWire, test & maintain DC machines including starters
7.ट्रान्सफॉर्मर, 1φ व 3φ AC मोटार व अल्टरनेटर वायरिंग व देखभालWire, test & maintain transformers, 1φ & 3φ AC motors and alternators
13.मूलभूत गणित व विज्ञान संकल्पना (WCS)Demonstrate basic mathematical & science concepts (WCS)
वर्ष २ (Second Year)
14.व्यावसायिक व प्रगत वायरिंग नियोजन, स्थापना व चाचणी; बांधकाम स्थळी तात्पुरती वायरिंगPlan, draw, install & test commercial wiring incl. advanced systems; temporary wiring at construction site
15.औद्योगिक वायरिंग अंदाज, स्थापना व चाचणी; केबल मांडणीPlan, estimate, install & test industrial wiring systems; cable layout & management
16.घरगुती/व्यावसायिक/औद्योगिक प्रकाश प्रणाली; DMX कंट्रोलरने PAR लाइट (स्टेज लाइटिंग)Install & test illumination systems; connect/program PAR light on DMX controller (stage lighting)
17.इलेक्ट्रॉनिक सर्किट; LED व DC पॉवर सप्लाय दुरुस्तीAssemble electronic circuits; repair LED lamps & DC regulated power supply
18.सोलार प्लांट, सोलार पंप संस्थापना व सोलार DC उपकरणे जोडणीAssist installation & commissioning of solar plant, solar pumps; construct solar DC appliances
19.सुरक्षेसह LT/HT भूमिगत केबल जोडJoint LT/HT underground cables with safety
20.EV चार्जिंग स्टेशन स्थापना व प्रतिबंधात्मक/ब्रेकडाऊन देखभालInstall EV charging stations & carry out preventive/breakdown maintenance
21.घरगुती उपकरणे (किटली, फूड प्रोसेसर, पंखा, वॉशिंग मशीन, गिझर, पाणी पंप) स्थापना व दुरुस्तीInstall & repair domestic appliances (kettle, food processor, fan, washing machine, geyser, water pump)
22.लहान ट्रान्सफॉर्मर व मोटार (पंखा, मिक्सर/ग्राइंडर, सबमर्सिबल पंप) वाइंडिंगPerform winding of small transformers & motors (fans, mixer/grinder, submersible pump)
23.वायरिंग प्रणालीसाठी अंदाज व खर्च मोजणी; स्मार्ट/स्ट्रक्चर्ड वायरिंग (ऑटोमेशन व IoT साठी)Carry out estimation & costing for wiring systems; adopt structured/smart wiring for automation & IoT
25.मूलभूत गणित व विज्ञान संकल्पना (WCS) — वर्ष २Demonstrate basic mathematical & science concepts (Year 2)
💰 रोजगार व करिअर संधी (Career & Employment Opportunities)
⭐ हा अभ्यासक्रम पूर्ण केल्यानंतर राष्ट्रीय व्यवसाय प्रमाणपत्र (NTC) मिळते, जे देशभर व परदेशातही मान्यताप्राप्त आहे. खाली विविध रोजगार व करिअर मार्ग दिले आहेत:
💼 वेतनी रोजगार
Wage Employment
वायरमन — MSEB/MAHADISCOM
इमारत विद्युत संस्थापना तंत्रज्ञ
औद्योगिक वायरिंग व देखभाल
कंट्रोल पॅनेल वायरिंग तंत्रज्ञ
सोलार/EV संस्थापना तंत्रज्ञ
रेल्वे, संरक्षण, PSU पदे
🏪 स्वयंरोजगार
Self-Employment
परवानाधारक वायरिंग कंत्राटदार
स्वतःचे विद्युत दुरुस्ती दुकान
घरगुती उपकरण दुरुस्ती सेवा
सोलार स्थापना व्यवसाय
🎓 पुढील प्रगती
Further Progression
विद्युत पर्यवेक्षक परवाना
अप्रेंटिसशिप (NAPS) — उद्योग
CITS → ITI निदेशक
डिप्लोमा (विद्युत) पार्श्व प्रवेश
तास विभाजन (~४० आठवडे)
1200
एकूण तास
840
Trade Practical
160
Trade Theory
120
ES — रोजगार कौशल्य
40
ED — चित्रकला
40
WCS — गणित
रंग संकेत
TH — व्यवसाय सिद्धांतES — रोजगार कौशल्यED — चित्रकलाWCS — गणितTH — व्यवसाय सिद्धांतTP — प्रत्यक्षिकRevision/STC
साप्ताहिक वेळापत्रक — Wireman (बॅच B4)
दिवस
10:00–11:00
11:00–12:00
12:00–12:30
12:30–17:00
सोमवार
THव्यवसाय निदेशक
ESग.पाटील
मध्यंतर
व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
मंगळवार
THव्यवसाय निदेशक
ESग.पाटील
मध्यंतर
व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
बुधवार
THव्यवसाय निदेशक
EDरा.मेसवर
मध्यंतर
व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
गुरुवार
THव्यवसाय निदेशक
ESग.पाटील
मध्यंतर
व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
शुक्रवार
WCSरा.मेसवर
THव्यवसाय निदेशक
मध्यंतर
व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
शनिवार (१ला/३रा)
Optional CourseNIOS 10वी/12वी किंवा अल्प मुदत अभ्यासक्रम
Optional Course / पर्यायी अभ्यासक्रम
शनिवार (२रा/४था)
🏖️ सुट्टी
संयुक्त विषय वेळापत्रक (ES / ED / WCS)
विषय
निदेशक
दिवस व वेळ
ES रोजगार कौशल्य (आठवड्यात ३ तास)
गणेश पाटील
सोम 11–12मंगळ 11–12गुरु 11–12
ED अभियांत्रिकी रेखाचित्र (आठवड्यात १ तास)
राकेश मेसवर
बुध 11–12
WCS गणित (आठवड्यात १ तास)
राकेश मेसवर
शुक्र 10–11
OJT वेळापत्रक — Wireman
ट्रेड
OJT कालावधी
तास
Wireman
09 Feb 2027 → 06 Mar 2027 (~४ आठवडे, १५० तास)
१५० तास
टीपा:
Wireman B4 बॅच (ES साठी) | ED व WCS: B4 बॅच, राकेश मेसवर | TH: ५ तास/आठवडा | TH = शिल्प निदेशक श्री. एस. एस. भटकर | शनिवारी Optional Courses | २रा व ४था शनिवार सुट्टी