🚗

मेकॅनिक मोटर व्हेईकल (MMV)

वेळापत्रक 2026-27 | शिल्प निदेशक: श्री. विजयकुमार जाधव | बॅच: B3
2 वर्षे बॅच B3 TH — व्यवसाय सिद्धांत
📋 अभ्यासक्रम माहिती (DGT Curriculum)
मूलभूत माहिती
NSQF स्तरLevel 4
कालावधी2 वर्षे
क्षेत्र (Sector)Automotive
प्रवेश पात्रताइयत्ता १० वी उत्तीर्ण (विज्ञान व गणितासह)
तासांचे विभाजन (DGT नुसार)
घटकवर्ष १वर्ष २
Trade Practical (TP)840840
Trade Theory (TH)240300
Employability Skills (ES)12060
एकूण12001200
OJT / Group Project150150
📌 टीप: DGT नुसार Trade Theory (240 तास) मध्ये चित्रकला (ED) 40 तास व कार्यशाळा गणित/विज्ञान (WCS) 40 तास समाविष्ट आहेत. म्हणून शुद्ध व्यवसाय सिद्धांत = 160 तास.
प्रमुख शिकण्याचे निष्पत्ती (Key Learning Outcomes)
📚 संपूर्ण अभ्यासक्रम — शिकण्याचे निष्पत्ती (Learning Outcomes)
एकूण 28 शिकण्याचे निष्पत्ती (DGT/CTS — २ वर्षे) — राष्ट्रीय व्यवसाय मानक (NOS) नुसार
वर्ष १ (First Year)
  1. 1. विविध साधनांनी मापन व मार्किंग करणे Check & perform measuring & marking using various tools
  2. 2. मूलभूत फास्टनिंग व फिटिंग कामे Perform basic fastening & fitting operations
  3. 3. मापन उपकरणांनी विद्युत/इलेक्ट्रॉनिक घटक तपासणी Test electrical/electronic components using measuring instruments
  4. 4. वाहन तपशील व VIN समजणे; सर्व्हिस साधने Interpret vehicle specification data & VIN; use service tools
  5. 5. LMV/HMV मधून इंजिन उघडणे व जोडणे Dismantle & assemble engine from LMV/HMV
  6. 6. इंजिन ओव्हरहॉल व कार्यक्षमता तपासणी Overhaul engine & check functionality
  7. 7. शीतकरण व स्नेहन प्रणाली तपासणी व दुरुस्ती Trace, test & repair cooling & lubrication systems
  8. 8. इनटेक व एक्झॉस्ट प्रणाली तपासणी Trace & test intake & exhaust systems
  9. 9. इंधन प्रणाली सर्व्हिस व कार्यक्षमता तपासणी Service fuel system & check functionality
  10. 10. इंजिन कार्यक्षमता चाचणी व आयडलिंग गती Test engine performance & set idling speed
  11. 11. वाहन उत्सर्जन निरीक्षण व प्रदूषण नियंत्रण Monitor vehicle emission & control pollution
  12. 12. अल्टरनेटर व स्टार्टर मोटार ओव्हरहॉल Overhaul alternator & starter motor
  13. 13. LMV/HMV मधील दोष निदान व दुरुस्ती Diagnose & rectify defects in LMV/HMV
  14. 14. अभियांत्रिकी रेखाचित्र (ED) Read & apply engineering drawing (ED)
  15. 15. मूलभूत गणित संकल्पना (WCS) Demonstrate basic mathematical concepts (WCS)
वर्ष २ (Second Year)
  1. 16. ट्रान्समिशन प्रणाली देखभाल, निदान व सर्व्हिस Maintain, diagnose & service transmission system
  2. 17. वाहन नियंत्रण प्रणाली देखभाल व सर्व्हिस Maintain, diagnose & service vehicle control system
  3. 18. इलेक्ट्रॉनिक कंट्रोल युनिट (ECU) सर्व्हिस व तपासणी Service Electronic Control Unit (ECU) & check functionality
  4. 19. वाहन दोष निदान व दुरुस्ती Diagnose & rectify vehicle defects
  5. 20. चार्जिंग प्रणाली ओव्हरहॉल Overhaul charging system
  6. 21. स्टार्टिंग प्रणाली ओव्हरहॉल Overhaul starting system
  7. 22. वाहनाच्या विद्युत घटकांचे दोष निवारण व दुरुस्ती Troubleshoot electrical components of vehicle & ascertain repair
  8. 23. वाहन वातानुकूलन प्रणाली ओव्हरहॉल व चाचणी Overhaul, service & test vehicle air conditioning
  9. 24. वाहतूक नियमांचे पालन करून LMV वाहन चालवणे Drive the LMV vehicle following Traffic Rules & Regulations
  10. 25. प्रगत सुरक्षा वैशिष्ट्ये ओळखणे (PCS, DRCC, LDA/LTA, AHB) Identify advanced safety features: Pre-Collision System, Dynamic Radar Cruise Control, Lane Departure/Tracing Alert, Automatic High Beam
  11. 26. EV घटक अभ्यास; EV व पारंपरिक वाहन तुलना Study EV components; compare EV & conventional (IC engine) vehicles
  12. 27. अभियांत्रिकी रेखाचित्र (ED) वाचणे व वापरणे — वर्ष २ Read & apply engineering drawing (Year 2)
  13. 28. मूलभूत गणित व विज्ञान संकल्पना (WCS) — वर्ष २ Demonstrate basic mathematical & science concepts (Year 2)
💰 रोजगार व करिअर संधी (Career & Employment Opportunities)
⭐ हा अभ्यासक्रम पूर्ण केल्यानंतर राष्ट्रीय व्यवसाय प्रमाणपत्र (NTC) मिळते, जे देशभर व परदेशातही मान्यताप्राप्त आहे. खाली विविध रोजगार व करिअर मार्ग दिले आहेत:
💼 वेतनी रोजगार Wage Employment
  • ऑटोमोबाईल सर्व्हिस सेंटर — मेकॅनिक
  • कार/HMV कंपनी अधिकृत वर्कशॉप
  • वाहन तपासणी (PUC/RTO) केंद्र
  • फ्लीट देखभाल तंत्रज्ञ
  • EV सर्व्हिस तंत्रज्ञ
  • रेल्वे, संरक्षण, PSU पदे
🏪 स्वयंरोजगार Self-Employment
  • स्वतःचे ऑटो सर्व्हिस गॅरेज
  • वाहन वातानुकूलन (AC) दुरुस्ती सेवा
  • सुटे भाग व अॅक्सेसरीज दुकान
  • मोबाईल वाहन सेवा युनिट
🎓 पुढील प्रगती Further Progression
  • अप्रेंटिसशिप (NAPS) — वाहन उद्योग
  • CITS → ITI निदेशक
  • डिप्लोमा (ऑटोमोबाईल) पार्श्व प्रवेश
  • EV तंत्रज्ञान उन्नत अभ्यासक्रम
तास विभाजन (~४० आठवडे)
1200
एकूण तास
840
Trade Practical
160
Trade Theory
120
ES — रोजगार कौशल्य
40
ED — चित्रकला
40
WCS — गणित
रंग संकेत
TH — व्यवसाय सिद्धांत ES — रोजगार कौशल्य ED — चित्रकला WCS — गणित TH — व्यवसाय सिद्धांत TP — प्रत्यक्षिक
साप्ताहिक वेळापत्रक — Mechanic Motor Vehicle (बॅच B3)
दिवस10:00–11:0011:00–12:0012:00–12:3012:30–17:00
सोमवार ESग.पाटील THव्यवसाय निदेशक मध्यंतर व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
मंगळवार ESग.पाटील THव्यवसाय निदेशक मध्यंतर व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
बुधवार EDरा.मेसवर THव्यवसाय निदेशक मध्यंतर व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
गुरुवार WCSरा.मेसवर THव्यवसाय निदेशक मध्यंतर व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
शुक्रवार THव्यवसाय निदेशक ESग.पाटील मध्यंतर व्यवसाय प्रात्यक्षिक (TP)
शनिवार (१ला/३रा)Optional CourseNIOS 10वी/12वी किंवा अल्प मुदत अभ्यासक्रमOptional Course / पर्यायी अभ्यासक्रम
शनिवार (२रा/४था)🏖️ सुट्टी
संयुक्त विषय वेळापत्रक (ES / ED / WCS)
विषयनिदेशकदिवस व वेळ
ES रोजगार कौशल्य (आठवड्यात ३ तास) गणेश पाटील सोम 10–11 मंगळ 10–11 शुक्र 11–12
ED अभियांत्रिकी रेखाचित्र (आठवड्यात १ तास) राकेश मेसवर बुध 10–11
WCS गणित (आठवड्यात १ तास) राकेश मेसवर गुरु 10–11
OJT वेळापत्रक — Mechanic Motor Vehicle
ट्रेडOJT कालावधीतास
Mechanic Motor Vehicle 23 Feb 2027 → 20 Mar 2027 (~४ आठवडे, १५० तास) १५० तास
टीपा: MMV B3 बॅच (ES साठी) | ED व WCS: B3 बॅच, राकेश मेसवर | TH: ५ तास/आठवडा | TH = शिल्प निदेशक श्री. व्ही. यू. जाधव | शनिवारी Optional Courses | २रा व ४था शनिवार सुट्टी